Về hay ở - Tập Thơ Nguyễn Khuyến.

[admin]

Thầy đồ ve gái góa - Nguyễn Khuyến

### Thầy đồ ve gái góa

Người bảo rằng thầy yêu cháu đây,
Thầy yêu mẹ cháu có ai hay!
Bắc cầu, câu cũ (1) không hờ hững,
Cầm kính, tình xưa (2) vẫn đắng cay.
ở góa thế gian nào mấy mụ?
Đi ve thiên hạ thiếu chi thầy?
Yêu thầy cũng muốn cho thầy dạy,
Dạy cháu nên rồi mẹ cháu ngây.

(Tác giả tự dịch bài "Thiền sư")

1. Do câu ca dao:
   "Muốn sang thì bắc cầu kiều..."
2. Do câu ca dao:
   "Trách người quân tử vô tình,
   Có gương mà để bên mình không soi"
   ý nói: người đàn bà goá chê thầy đồ nhát gan, không dám mạnh bạo hơn trong việc ve gái.

tác giả: ( Nguyễn Khuyến )

[admin]

Muốn lấy chồng - Nguyễn Khuyến

### Muốn lấy chồng

Bực gì bằng gái trực phòng không?
Tơ tưởng vì chung một tấm chồng.
Trên gác rồng mây ngao ngán đợi,
Bên trời cá nước ngẩn ngơ trông.
Mua vui, lắm lúc cười cười gượng,
Giả dại, nhiều khi nói nói bông.
Mới biết có chồng như có cánh,
Giang sơn gánh vác nhẹ bằng lông.

tác giả: ( Nguyễn Khuyến )

[admin]

Mừng ông nghè mới đỗ - Nguyễn Khuyến

**### Mừng ông nghè mới đỗ
**
Anh mừng cho chú đỗ ông Nghè,
Chẳng đỗ thì trời cũng chẳng nghe.
Ân tứ (1) dám đâu coi rẻ rúng,
Vinh quy ắt hẳn rước tùng xòe.
Rượu ngon ả nọ khôn đường tránh, (2)
Hoãn (3) đẹp nàng này khó nhẽ che.
Hiển quí đến nay đà mới rõ,
Rõ từ những lúc tổng chưa đe. (4)

1. Ân tứ: ơn vua ban.
2. Câu này rút ý câu ca dao:
   Em là con gái đồng trinh
   Em đi bán rượu qua dinh ông nghè.
   Ông nghè sai lính ra ve,

• Trăm lạy ông nghè, tôi đã có con.
• Có con thì mặc có con.
  Thắt lưng cho giòn mà lấy chồng quan.

3. Hoãn: một loại hoa tai vàng.
4. Câu này rút ý câu tục ngữ:
   Chưa đỗ ông nghè đã đe hàng tổng.

tác giả: ( Nguyễn Khuyến )

[admin]

Hỏi thăm quan tuần mất cướp - Nguyễn Khuyến

### Hỏi thăm quan tuần mất cướp

Tôi nghe khẻ cướp nó lèn ông,
Nó lại lôi ông đến giữa đồng.
Lấy của đánh người quân tệ nhỉ!
Thân già da cóc có đau không?
Bây giờ mới khẽ sầy da trán,
Ngày trước đi đâu mất mảy lông.
Thôi cũng đừng nên ki cóp nữa.
Kẻo mang tiếng dại với phường ngông!

tác giả: ( Nguyễn Khuyến )

[admin]

Tặng đốc Hà Nam - Nguyễn Khuyến

### Tặng đốc Hà Nam

Ai rằng ông dại với ông điên,
Ông dại sao ông biết lấy tiền?
Cậy cái bảng vàng treo nhị giáp,
Khoét thằng mặt trắng (1) lấy tam nguyên (2)
Dấu nhà vừa thoát sừng trâu đỏ,
Phép nước xin chừa móng lợn đen (3)
Chỉ cốt túi mình cho nặng chặt,
Trăm năm mặc kệ tiếng chê khen.

1. Thằng mặt trắng: do câu "Bạch diện thư sinh" chỉ người học trò.
2. Tam nguyên: ba đồng bạc; còn đồng âm với chữ "Tam nguyên" là đỗ đầu luôn ba khoa: thi hương, thi hội và thi đình.
3. Móng lợn đen: ám chỉ việc ông đốc học này đã có lần bị Tây đá đít.

tác giả: ( Nguyễn Khuyến )