... Một Đà Lạt hoa, một Đà Lạt thông reo và thác đổ sẽ còn lưu giữ lâu mãi trong tâm tưởng những ai đã từng một lần đến với thành phố cao nguyên này.
Đặt chân đến đâu trong thành phố cao nguyên này cũng cho ta một cảm giác như đi trong công viên rộng lớn. Có những biệt thự nho nhỏ với nhiều kiểu dáng nên thơ, hòa hợp một cách kỳ lạ với vườn hoa, cây xanh, bốn mùa như tắm trong mùa xuân. Đường phố như lượn lờ theo những triền đồi, bao bọc những vườn hoa, cây cảnh. Nói tới hoa Đà Lạt, có lẽ kể đến bao nhiêu cũng e còn thiếu, còn quên. Có những rừng hoa dại, mọc lên từ những sườn đồi, ven hồ, trổ hoa theo mùa. Có những khu vườn bao quanh những biệt thự và có những vườn hoa chuyên trồng đã có lâu đời, nhấp nhô như lượn sóng tạo nên những tấm thảm thiên nhiên rực rỡ mà có lẽ cũng hiếm có thành phố nào lại đẹp đến như thế. Có thể nói Đà Lạt là thành phố Hoa.
Mùa hè Đà Lạt thường trên dưới 20oC, rất thích hợp cho nghỉ ngơi, du lịch. Nhắc tới một thành phố quanh năm như mùa xuân này, không thể không nhắc tới tên một người: Đó là Alecxandre Yersin, người Pháp, một bác sĩ tài ba, một nhà nông học uyên bác, một nhà thám hiểm gan dạ và trên hết là một con người hết sức nhân hậu đã gắn bó trọn đời mình với mảnh đất Việt Nam xa xôi, dành trọn tâm sức để chữa bệnh và giúp đỡ những người dân nghèo. Vào một ngày đẹp trời người bác sĩ chưa đầy 30 tuổi đời ngược đèo Ngoạn Mục lên cao nguyên Lang Biang. Ông sớm nhận ra một vùng đất lý tưởng cho nghỉ ngơi, dưỡng sức. ấy là vào ngày 21-6-1893, cách nay đã hơn thế kỷ. Nhưng để biến vùng đất Đà Lạt, mà nghĩa cổ sơ của nó là Nguồn Suối của người Lạt này thành một thành phố thì phải chờ tới năm 1899 khi Toàn quyền Doumer ký quyết định công nhận Đà Lạt là một đơn vị hành chính trực thuộc tỉnh Đồng Nai Thượng.
Càng đi sâu vào vùng đất này, mới thấy hết vẻ huyền hoặc hoang sơ của Đà Lạt mà sau này nhiều người ví như Nàng tiên xanh ngủ quên trong rừng. Giữa trung tâm thành phố là hồ Cam Ly hình nửa vầng trăng, sau này mang một cái tên gợi cảm là Hồ Xuân Hương. Đi sâu vào những đồi thông ba lá ta còn bắt gặp nhiều hồ nước yên ả như mặt gương xanh: Hồ Than Thở, hồ Đankia - suối Vàng, hồ Đa Thành, Đa Thiện...
Mỗi một lời nói về Đà Lạt, dù từ tiếng Việt, hay tiếng nước ngoài, sự ví von, so sánh nghe và ngẫm nghĩ cứ như một hai câu thơ rút tỉa từ những bài thơ trữ tình nào đó: Đà Lạt - thành phố thông reo, thành phố sương mờ, thành phố chín mươi chín vẻ đẹp, thành phố tình yêu v.v...
Đà Lạt còn nổi tiếng bởi các thác nước muôn hình muôn vẻ. Có lẽ không ngoa khi Đà Lạt còn được gọi là "Bảo tàng của các thác nước". Chỉ cần một lộ trình theo quốc lộ 20 từ Đà Lạt xuống Di Linh, ta như đi giữa vô vàn thác: Thác Đatanla, thác Prenn, thác Đambri, thác Guga, thác Pông-Gua v.v... Nhìn những thác nước sủi bọt trắng xóa đổ xuống, nghiêng ngả vách núi, phía trên là khoảng trời xanh cao vút... bạn sẽ cảm thấy hết vẻ hùng vĩ của Tây Nguyên, tương phản với vẻ hiền hòa tĩnh lặng của Đà Lạt. ấn tượng hai chiều ấy thật mạnh mẽ, khó quên.
Nếu bạn chưa quen với đường núi, nhất là vào mùa xuân ẩm ướt, bạn có thể ngồi lên lưng ngựa của mấy chú "cowboy" Đà Lạt. Các chú vừa điều khiển ngựa, vừa thực hiện những lộ trình có một không hai, làm hài lòng khách ngoạn cảnh. Các chú còn là những hướng dẫn viên du lịch siêu đẳng, bởi vì ngóc ngách Đà Lạt nào các chú cũng tỏ tường: Từng loài phong lan, từng con suối nhỏ, từng ngọn đèo. Các chú luôn mồm tả cảnh, đọc những câu thơ có điệu có vần về những huyền tích núi non. Còn cần tiếng Anh ư? OK, các chú sẵn sàng tiếp chuyện. Chẳng thế mà mấy người khách theo các chú "cowboy" Đà Lạt ngất ngưởng trên lưng ngựa rất thích thú khi nghe chuyện người dẫn đường kể vừa hóm vừa phong phú, như được đọc một cuốn sách hướng dẫn du lịch phong phú, hiếm hoi chứa đựng những kiến thức về văn hóa, phong tục tập quán cùng những huyền thoại cổ xưa của những dân tộc sống lâu đời dưới chân núi Lang Biang cao trên 2000 mét này. Bởi thế mà khi chia tay nhiều khách nước ngoài còn hẹn gặp lại để thực hiện những chuyến du khảo tiếp theo.
Giã từ Đà Lạt, bạn có thể theo đường 20 xuôi về thành phố Hồ Chí Minh. Đây là con đường mềm mại vắt qua những rừng thông Bảo Lộc, xuôi xuống rừng cao su Đồng Nai, đổ về quốc lộ 1A!. Trên 300 cây số đó, bạn sẽ được đằm mình trong ngọn gió có hương nhựa thông và những thảm cỏ xanh mượt của cao nguyên Lang Biang. Về Phan Thiết theo con đường 12, bạn sẽ có dịp xuyên qua những làng nhỏ dân tộc Chăm. Từ thị trấn Đắkt'rom trên đỉnh đèo cao 1.200 mét có thể thấy thấp thoáng những ngôi nhà của người Mạ, một tộc người còn giữ nhiều nếp sống và văn hóa xa xưa mà đến nay vẫn chưa được nghiên cứu tìm hiểu tường tận. Còn trở về Nha Trang, thì đây là con đường nối liền hai thành phố du lịch nổi tiếng với hai sắc thái khác nhau: Thành phố biển Nha Trang và một thành phố cao nguyên Đà Lạt. Nhưng con đường ngắn nhất và cũng cho ta một cảm giác mạnh nhất là đường Đà Lạt - Phan Rang. Đường dốc dựng đứng vắt vẻo trên đèo đến... thót tim. Nhưng có lẽ đó là con đường hấp dẫn nhất, chẳng thế mà xa xưa đèo Đơn Dương được người Pháp đặt cho cái tên là Belle Vue, nghĩa là Ngoạn Mục. Trước khi giã từ Đà Lạt, giã từ cái gió và hương vị cao nguyên để về với xứ cát Phan Rang, xe dừng lại một thoáng trên ngọn đèo cao trên 1.000 mét này để ngắm nhìn dòng sông Đa Nhim, và hồ nước Đa Nhim có sức chứa trên 160 triệu mét khối nước. Thấp thoáng triền đèo là con đường hầm dài 5 mét xuyên qua núi Eo Gió. Đó là khởi đầu của nhà máy thủy điện nổi tiếng Krong Pha. Bãi cát Ninh Thuận - Tháp Chàm hiện dần. Đà Lạt khuất dần phía sau đèo. Nhưng có lẽ một Đà Lạt hoa, một Đà Lạt thông reo và thác đổ sẽ còn lưu giữ lâu mãi trong tâm tưởng những ai đã từng một lần đến với thành phố cao nguyên này.
Như Nguyễn
http://hanoi.vnn.vn/chuyen_de/0205
