Về hay ở - Tập Thơ Nguyễn Khuyến.

[admin]

Bóng đè cô đầu - Tập Thơ Nguyễn Khuyến

**### Bóng đè cô đầu **

Bóng người ta nghĩ bóng ta,
Bóng ta, ta nghĩ hoá ra bóng người.
Tỉnh tinh rồi mới nực cười.
Giấc hồ (1) ai khéo vẽ vời cho nên?
Cô đào Sen là người Thi Liễu
Cớ làm sao õng ẹo với làng nho?
Bóng đâu mà bóng đè cô,
Bỗng thấy sự nhỏ to thêm thắc mắc.
Cố hữu diệc vi thân ngoại vật,
Khán lai đô thị mộng trung nhân (2)
Sực tỉnh ra nào biết chuyện xa gần,
Còn văng vẳng tiếng đàn lần tiếng trống.
Quân bất kiến Thiên thai động khẩu cần tương tống; (3)
Dẫu bóng ta, ta bóng có làm sao,
Thực người hay giấc chiêm bao?

1. Giấc hồ: giấc mộng.
2. Hai câu này đại ý nói: ở đời, phàm những cái gì ta có đều là vật ngoài thân cả, và ngẫm lại, người đời đều ở trong giấc mộng cả.
3. Câu này dẫn điển Lưu Thần và Nguyễn Triệu vào núi Thiên Thai hái thuốc gặp và lấy tiên. ở với nhau được sáu tháng, hai chàng nhớ nhà đòi về, hai nàng tiên ân cần tiễn ra cửa động.

tác giả: ( Nguyễn Khuyến )

[admin]

Than già - Tập Thơ Nguyễn Khuyến

**### Than già

**Tháng ngày thấm thoắt tựa chim bay,
Ông gẫm mình ông, nghĩ cũng hay.
Mái tóc chòm xanh, chòm lốm đốm,
Hàm răng chiếc rụng, chiếc lung lay.
Nhập nhèm bốn mắt tranh mờ tỏ
Khấp khểnh ba chân dở tỉnh say (1)
Còn một nỗi này thêm chán ngắt,
Đi đâu giở những cối cùng chày (2)

1. Hai câu này ý nói: nhà thơ tuổi đã già, mắt không còn tỏ phải mang kính, chân đi không vững phải chống gậy.
2. Cối chày: để giã trầu cho người già.

tác giả: ( Nguyễn Khuyến )

[admin]

Cảm hứng - Tập Thơ Nguyễn Khuyến

**### Cảm hứng **

Ngày trước cũng lên lạy cửa trời, (1)
Lâu nay vắng vẻ bặt tăm hơi.
Nước non man mác về đâu tá?
Bạn bè lơ thơ sót mấy người.
Đời loạn đi về như hạc độc, (2)
Tuổi già hình bóng tựa mây côi (3)
Đã hay nhờ được hao mòn lắm,
Một thí (4) lòng son chửa rõ mười.

(Tác giả tự dịch bài "Kí hữu")

1. ý nói: nhà thơ lúc làm quan cũng đã cùng với bạn vào chầu vua ở triều đình.
2. Hạc độc: con hạc một mình, không có bạn.
3. Mây côi: đám mây lẻ loi.
4. Một thí: một chút.

tác giả: ( Nguyễn Khuyến )

[admin]

Cáo quan về ở nhà - Tập Thơ Nguyễn Khuyến

### Cáo quan về ở nhà

Ngần ấy năm nay vẫn ở nhà,
Nghĩ ta, ta lại chỉ thương ta.
Bóng hiên thêm ngán hơi nồng nhỉ,
Ngọn gió không nhường tóc bạc a!
Thửa mạ rạch ròi chân (1) xấu tốt,
Đấu lương đo đắn tuổi non già. (2)
Khi buồn chén rượu say không biết,
Ngửa mặt lờ mờ ngọn núi xa.

(Tác giả tự dịch bài "Mạn Hứng")

(1) Chân: tức chân ruộng.
(2) Đong thóc sành sỏi.

tác giả: ( Nguyễn Khuyến )

[admin]

Phú Đắc (1) - Tập Thơ Nguyễn Khuyến

**### Phú Đắc (1)

****Bà già đã bảy mươi tư,
Ngồi trong cửa sổ gửi thư lấy chồng.

Đã trót sinh ra kiếp má đào,
Bảy mươi tư tuổi có là bao?
Xuân xanh xấp xỉ hàng răng rụng,
Ngày vắng ân cần mảnh giấy trao.
Chữ nhất nhi chung (2) đành đã vậy,
Câu tam bất hiếu (3) nữa làm sao?
May mà chim được ông chồng trẻ,
Họa có sinh ra được chút nào?**

1. Phú đắc là lối trình bày sự việc cụ thể.
2. Nhất nhi chung: nói người phụ nữ chỉ lấy một người chồng cho đến khi chết.
3. Tam bất hiếu: do câu "bất hiếu hữu tam, vô hậu vi đại" (Mạnh Tử) nghĩa là bất hiếu có ba điều, không có con là điều lớn nhất.

tác giả ( Nguyễn Khuyến )