Đà Lạt, thiên đường du lịch

[Du Lịch Đà Lạt]

Hoa "Xin đừng quên tôi"
Không đâu như Đà Lạt, mọc thật nhiều một loài cây thân thảo, thật bình dị nhỏ nhoi. Hoa của nó màu tím, màu trắng hoặc vàng. Hoa nở tỏa mùi hương ấm áp như mùi trái chính và bánh ngọt hết sức gần gũi thân quen. Đấy là hoa Lưu ly, tiếng Anh gọi là forget me not có nghĩa là "xin đừng quên tôi". Biết tên rồi thì không một ai là không chú ý đến hoa. Hoa đã trở thành nguồn thơ, nguồn gợi cảm của bao người về tình bạn, tình yêu nam nữ, tình cảm của anh em. Không ít người khi lặng nhìn những khóm hoa mọc trên phiến thạch bên các bở suối lại không thấy lòng mình bồi hồi xao xuyến nhớ lại câu chuyện cắt nghĩa tên hoa.
Các cô thiếu nữ thường gọi tên hoa là "xin đừng quên em", còn các chàng trai một mực khăng khăng gọi Lưu ly là "xin đừng quên anh". Cho dù gọi hoa theo tên nào thì đây cũng là một loại hoa luôn luôn gợi nhớ một niềm thương cảm mênh mông, một kỷ niệm sâu xa thầm lặng không quên được.
Đây là chuyện kể về hoa: ngày xửa ngày xưa có một đôi nam nữ yêu nhau. Một sáng mùa xuân trời trong vời vợi. Họ dắt nhau dạo chơi bên bờ một con suối, hoa Lưu ly mọc dày, cố vươn cành, nghiêng mình soi bóng xuống dòng nước trong xanh. Trong khi chàng trai tần ngần ngắm nhìn dòng thác đổ thì cô gái say sưa hái hoa. Cô choài người ra bờ suối hái mấy nhành hoa đẹp, chẳng may nàng bị trượt chân ngã xuống suối bị dòng nước cuốn trôi. Nàng cố hết sức ném lại nhành hoa có ý trao tặng người yêu và gọi với "Xin đừng quên em".
Lại có câu chuyện khác cũng nói về hoa Lưu ly. Chuyện kể rằng:
Một lần nọ có hai em bé được mẹ cho vào rừng thăm bố. Bố các em là một là một cán bộ kiểm lâm. Một hôm khi người cha dẫn con chó và xách khẩu súng vào rừng, bà mẹ bận lo sửa soạn bữa cơm chiều thì hai em bé tha thẩn chơi và dắt nhau ra một bờ suối. Mùa này hoa Lưu ly đang nở đầy bờ. Thấy hoa thơm, đẹp, bé gái muốn hái mà không với tới. Thấy vậy cậu anh choài người ra bờ suối cố hái cho em mấy nhành hoa. Chẳng may bị quá đà, em ngã xuống dòng nước xiết ! Trước khi bị dòng nước cuốn trôi, em ném lên bờ cho em gái mấy nhành hoa và dặn lại: "Đừng quên anh nhé".
Câu chuyện cảm động này mãi mãi gắn liền với tên hoa và luôn luôn được người đời nhắc nhở hay đây là tên hoa gợi nguồn cảm hứng bất tận, trí tưởng tượng khôn vời của muôn đời.

Hoa Tầm xuân và câu chuyện cổ
Ai đã có dịp đến thăm Đà Lạt và dừng chân ở đó lâu lâu hẳn không thể không chú ý tới một loài hoa: giống như hoa hồng nhưng bông của nó nhỏ hơn nhiều, cây leo. Hoa tìm ai mà leo bò khắp ngả? Đi đâu, về đâu cũng gặp, bất kể là trong ngõ phố hay chốn thôn trang. Hoa thường khép nép bên cánh cổng, hoặc rụt rè mon men bò lên các bờ rào. Hoa tạo nên như một mẫu hình hoa văn độc đáo cài quanh mỗi mảnh vuờn tôn thêm nét đặc trưng riêng biệt của Đà Lạt. Loại hoa đó gọi là hoa Tầm xuân. Nhìn hoa, lòng ta bồi hồi nhớ lại một thời thơ bé, bao lần hồi hộp nghe bà kể lại sự tích về hoa. Bao giờ bà cũng bắt đầu câu chuyện bằng lời giải thích tên hoa: "Tầm có nghĩa là tìm, Xuân là tên một em bé gái". Và đây là câu chuyện về hoa: "Ngày xửa ngày xưa, có hai em nhỏ mồ côi cả cha lẫn mẹ. Đứa lớn là trai và đứa bé là gái. Tuy còn nhỏ, hai em đã biết yêu thương, đùm bọc lẫn nhau. Ngày ngày cậu anh trai khi thì đi xin về nuôi em, khi thì vào rừng hái nấm, kiếm củi đem ra chợ bán hoặc đem đổi lấy gạo để nuôi em. Còn cô em là một cô bé tuyệt vời, rất hoạt bát, vui vẻ và tốt bụng. Em nghe được tiếng chim và biết cùng chim trò chuyện. Từ sớm tinh mơ, chim muông lũ lượt bay đến nhà và cùng em trò chuyện, ca hát. Tiếng em trong như tiếng chuông, ấm như nắng ban mai. Mỗi lần em cất tiếng hát là cả bầy chim vỗ cánh điểm nhịp và chốc chốc hòa cùng khúc hát du dương tạo nên một bản hòa âm độc đáo. Tiếng hát của em làm say mê cả con quỷ độc ác trong một khu rừng gần đó. Vốn độc ác và ích kỷ, quỷ muốn chiếm cho riêng mình giọng hát ấy. Nó bèn đóng giả một bà già lương thiện rồi đi ra khỏi rừng và cứ lần theo hướng có tiếng hát nó tìm đến được nhà em bé. Nó cho em bé trái cây, cho lũ chim thóc và hạt vừng. Nó còn khôn khéo bày trò vui chơi cùng lũ chim và cô gái. Vốn rất tốt bụng và ngây thơ, em bé không mảy may cảnh giác, thừa cơ con quỷ chộp lấy cô bé và tóm hết lũ chim mang tận vào rừng sâu. Nó nhốt em bé với lũ chim trong một chiếc lồng lớn, rồi ra lệnh:

• Này ! Con nhỏ kia hãy hát đi, hát cho tao nghe! Nói rồi nó hí hửng nằm khểnh ra sàn nhà, chân bắt chữ ngũ tay lần nhổ mấy chiếc râu lưa thưa trên chiếc cằm đang nghênh nghênh trông rất gớm ghiếc. Nó tưởng rằng nó đã làm chủ đựơc tiếng hát nên ra chiều đắc thắng lắm. Nhưng đợi mãi mà chẳng nghe thấy gì nó lại giục:
• Hát đi chứ, mày không nghe tao bảo gì hay sao?
  Nhưng vẫn im lặng. Em bé và lũ chim đang chết khiếp vì sợ hãi. Lần này thì con quỷ giận lắm, liền quát lớn:
• Tao bảo mày hát cơ mà, câm rồi hả. Nhưng đáp lại bó chỉ có cái nhìn câm lặng, khiếp đảm. Tức lắm, con quỷ gầm lên những tiếng kêu man rợ, rồi vùng dậy vừa gào thét, vừa đấm đá. Chiếc lồng lăn long lóc làm cho thịt da em trầy trụa, xây xát. Em vẫn không hát mà chỉ nhìn con quỷ khiếp sợ, căm ghét. Con quỷ tìm mọi cách hết đấm đá, dọa dẫm lại dỗ dành ngon ngọt, nhưng chẳng thể làm được gì. Nó liền trừng phạt em bé và lũ chim bằng cách đem chiếc lồng treo lên một cành cây cao rồi bỏ đi, lòng đầy hậm hực.
  Ở trên cành cây cao, cô bé tìm cách cứu bầy chim. Em cố chịu đau, luồn mấy ngón tay nhỏ xíu vào kẽ giữa những chiếc nan lồng. Răng nghiến chặt, em cố kéo chiếc nan bị uốn cong mở ra một lối nhỏ. Em giúp bầy chim thoát khỏi lồng bay ra. Nhưng hai bàn tay em bị những chiếc nan lồng siết chặt đã bị dập nát, máu me đầm đìa. Máu thấm đỏ cả mấy chiếc nan. Và rồi một điều kỳ lạ đã xảy ra. Những chiếc nan dính máu như cựa mình và cứ thế dài mãi ra, buông mình xuống tận đất, thân mọc đầy những chiếc gai nhọn.
  Không quên cô bé tốt bụng, bầy chim chia làm hai tốp. Một tốp ở lại với cô bé và chia nhau đi tìm trái cây đem về nuôi cô. Tốp kia bay đi tìm người anh.
  Lại nói về người anh, khi trở về nhà không thấy em gái đâu, cả đàn chim cũng mất hút. Nhìn thấy cảnh nhà tan hoang, biết có sự chẳng lành, chú bé đổ đi tìm em, miệng gọi Xuân ơi, Xuân ơi không ngớt. Đáp lại lời em chỉ có sự trống lạnh, hoang vắng đến ngột ngạt. Em càng cuống quýt, sợ hãi càng chạy, càng gọi. Em đi mãi, gọi mãi vượt qua mấy cánh đồng, lội qua mấy con suối. Một ngày kia, em tới khu rừng âm u. Em lại gọi thảm thiết. Nhưng giọng em phát ra chỉ còn nghe khàn khàn đặc quánh".

Vì sao hoa Cúc có nhiều cánh nhỏ
Ngày xưa hoa Cúc kông có nhiều cánh và cánh cũng không bé như ngày nay. Lưu truyền rằng: Đã lâu lắm rồi, không ai còn nhớ rõ là tự bao giờ. ở một vùng nọ có hai mẹ con rất nghèo sống với nhau. Người mẹ đau yếu luôn. Mắt bà ngày một mờ dần đi, còn tai thì ù đặc. Con gái bà còn rất bé bỏng. Bệnh tình của người mẹ ngày một trầm trọng thêm. Bà biếng ăn, biếng ngủ. Em bé thương mẹ lắm. Em luôn luôn bên mẹ. Nhưng cũng không thể làm cho mẹ khỏi bệnh được. Nghe nói ở một vùng nọ có ông thầy lang giỏi, em quyết tâm đi tìm thầy chữa bệnh cho mẹ. Em chuẩn bị cho mẹ ít thứ cần thiết rồi ra đi. Em đi suốt cả ngày đêm. Rồi một hôm em đến một ngôi chùa. Em đã lả đi trước cổng chùa. Tấm lòng hiếu thảo của em động đến tấm lòng từ thiện nơi cửa Phật. Sư phụ đưa em vào cho ăn uống rồi đưa cho em một bông hoa Cúc và dặn cách làm thuốc cho mẹ uống. Sư phụ còn cho em biết là bông Cúc có bao nhiêu cánh thì mẹ em sẽ sống thêm được bấy nhiêu năm. Em bé từ giã sư phụ ra về.
Mong ước mẹ sống được thật lâu, em dừng lại bên đường và kỳ công tước các cánh hoa ra thành nhiều cánh nhỏ. Từ đó hoa Cúc có vô số cánh nhỏ li ti. Bà mẹ đã được chữa lành bệnh và sống rất lâu với người con gái hiếu thảo của mình. Ngày nay hoa Cúc là một trong những vị thuốc nam được dùng nhiều trong các đơn thuốc. Tên y học của vị thuốc này là Liêu Chi

[Du Lịch Đà Lạt]

**Truyền thuyết về hoa Dâm bụt **
Ngày xưa có hai chị em gái rất nhỏ. Chị là Nađi còn em là Naban. Naban bị liệt cả hai chân. Ngày ngày Nađi bày trò chơi với em. Naban rất thích nhìn chị chạy nhảy vui đùa. Nađi thương em lắm và luôn mơ ước có được phép tiên giúp em khỏi bệnh. Ước mơ cứ lớn dần lên và một ngày kia Nađi quyết định đi tìm "phép lạ". Em đi mãi, đi mãi. Đôi chân bé bỏng phồng rộp cả lên. Nhưng nghĩ tới đôi chân bị liệt của Naban, em lại cố gắng nén đau đi tiếp. Đói khát đã làm em kiệt sức. Em thiếp đi dưới một gốc cây bên đường. Lúc tỉnh dậy, em thấy một cụ già râu tóc bạc phơ ngồi cạnh. Nađi không sợ ông cụ mà còn nói hết ước nguyện của mình với ông cụ. Nghe xong, ông cụ đặt một bàn tay lên đầu Nađi và nói: "Ông có thể chữa lành chân cho em cháu. Nhưng muốn cho em cháu khỏi bệnh cần có hai điều kiện. Một là, khi chân Naban khỏi bệnh thì chính đôi chân của cháu sẽ không còn đi lại được nữa" (ông cụ chỉ thử tấm lòng cô bé chứ không phải như vậy). Vì thương em, Nađi đồng ý tất cả; thế rồi chiếc áo đỏ đã biến thành chiếc dù biết bay đưa hai ông cháu về nhà. Ông cụ chữa lành chân cho Naban rồi biến mất chỉ để lại chỗ mình đứng một hàng cây mát xanh. Hoa nở đỏ thắm. Mỗi bông hoa giống như một chiếc ô nhỏ. Hàng cây xòa cành che bóng mát cho hai em nô đùa.
Các em đặt cho cây là Dâm bụt vì tin rằng Bụt đã hiện lên cứu giúp các em.

Hãy minh oan cho hoa Nhài
Những người "nghiện trà", không mấy ai là không có cái thú uống trà ướp hoa Nhài. Chả vậy mà nhiều gia đình ở thành phố "không mảnh đất cắm dùi" vẫn cố trồng cho bằng được một gốc Nhài chỉ cốt để lấy hoa ướp trà. Tối tối, trước khi đi ngủ ngắt mấy bông Nhài ướp với một ấm trà để sớm hôm sau hãm nước uốnng thì thú đến tỉnh cả người. Hương trà quyện với hương Nhài nồng đượm, ngọt ngào khơi gợi đến ngây ngất. Hoa đã đẹp lại thơm !
Những bông Nhài trắng muốt lung linh hạt sương sớm như những đôi mắt trẻ thơ ngơ ngác nhìn đời ai mà chẳng thấy lòng mình dạt dào niềm yêu thích. Vậy mà thật bất công, hoa Nhài đã bị rẻ rúng, bị coi là loại trăng hoa thấp hèn. Hoa Nhài cũng có một lịch sử rất cảm động, đáng tự hào lắm ! Tục truyền rằng: Ngày xửa ngày xưa có một gia đình phú ông sinh hạ được người con gái rất xinh đẹp. Nhiều chàng trai con nhà quyền quý khắp các vùng gần xa tìm đến cầu hôn. Nhưng nàng không nhận lời một ai lại đem lòng yêu một gã chăn bò. Phú ông tìm mọi cách can ngăn mối tình của con. Không thành công bèn giả vờ ưng thuận. Một hôm phú ông sai chàng trai đưa thư đến một trang trại ở bên kia núi rồi giữa đường bố trí giết chết chàng. Ở nhà, cô gái sốt ruột đợi người yêu. Đã mấy ngày trôi qua vẫn chưa thấy chàng về. Cảm thấy có sự chẳng lành, nàng bèn lẳng lặng ra đi và đã thấy xác người yêu bên một khe suối. Quá thương chànng, nàng quên cả nỗi sợ hãi bèn mang đầu người yêu về nhà, bí mật chôn vào một chậu hoa bên cửa sổ trong phòng. Đêm đêm nàng đến bên cửa sổ ôm lấy than khóc. Nước mắt lã chã rơi xuống chậu làm hiện lên một cái cây xanh tốt trổ đầy những nụ hoa trắng muốt. Tối đến hoa nở tỏa ngát hương. Cô gái cúi xuống bên hoa ngây ngất và chìm dần vào trong giấc ngủ. Hoa chỉ nở về đêm như cố tình chỉ dành riêng mùi hoa tinh khiết cho người con gái như mối tình người con gái trắng trong dũng cảm.

Sự tích
Theo truyền thuyết Hy Lạp thì tiền thân của hoa Antigôn là một nàng công chúa xinh đêp con vua Ơđipơ và hoàng hậu Jocaxto. Ngày xưa ở vùng Thêbet, khi hoàng hậu Jocaxto sinh hạ hoàng tử Ơđipo thì nhà vua Laios được báo mộng rằng lớn lên hoàng tử sẽ giết vua cha và lấy hoàng hậu. Sợ hãi vua sai đem hoàng tử vứt bỏ một nơi thật xa. Ơđipơ được những người chăn cừu vùng Corintho đem về nuôi. Lớn lên, chàng trở thành một thanh niên tuấn tú, có sức khoẻ phi thường. Một lần vì bất hoà với một người đi đường, chàng không ngờ đó là vua cha của mình, chàng đã giết chết người đó.
Lúc bấy giờ ở Thêbét, có một con quái vật đầu người mình sư tử (nhân sư) thường đến quấy nhiễu nhân dân. Vua Crêon, người kế nghiệp Laios trao giải thưởng: Hễ ai giết được con quái vật sẽ được truyền ngôi và lấy hoàng hậu làm vợ. Ơđipơ đã giết được con nhân sư và lên làm vua. Sau khi sinh hạ với Jocaxto được ba người con: một con gái tên là Antigôn và hai anh trai là Ereoclơ và Polynixơ, Ơđipơ được thần báo mộng về mối tình oan trái của mình.
Đau đớn và thất vọng ! Jocaxtơ treo cổ tự tử còn Ơđipơ thì chọc mù hai mắt và rời khỏi thành phố. Vua Crêon đem Polynixơ ra xử tử và cấm không một ai được đến gần. Vì thương em, Antigon đã dũng cảm đem xác em đi mai táng. Nàng bị vua Crêon giết chết. Cô vừa ngã xuống, một dây hoa rất mảnh trườn lên khỏi mặt đất. Xen giữa những chiếc lá xanh là những chùm hoa màu hồng rất đẹp, bất chấp tất cả mọi luật lệ hoa cứ vươn mãi ra khoe sắc.

Hoa và đời sống
Từ cổ xưa cho đến ngày nay, dẫu cho những quan niệm về những cái đẹp đã bao lần thay đổi, hoa vẫn mãi mãi có sức hấp dẫn lạ kỳ. Hoa hấp dẫn bởi không phải chỉ vì hương sắc quyến rũ, dáng vẻ yêu kiều gần gũi của nó, mà còn bởi một sức mạnh tinh thần rất kỳ diệu huyền bí mà con người cảm nhận được ở hoa. Hoa luôn luôn là biểu tượng của cuộc sống tâm hồn, là tình yêu, là cái đẹp. Hoa góp vui, chia buồn, góp phần làm cho tình người thêm đẹp, cuộc sống thêm tươi. Trong khẩu hiệu đấu tranh cách mạng "Bánh mì và hoa hồng" do V. I. Lênin khởi xướng, hoa đã được nâng lên thành một biểu tượng của cuộc sống tinh thần, một cuộc sống thứ hai của con người, cao hơn, tốt đẹp hơn.
Mỗi loài hoa, mỗi màu hoa có tiếng nói tình cảm của riêng mình. Mỗi dân tộc có tục lệ chơi hoa và cảm nhận về hoa cũng khác nhau. Cho nên khi tặng hoa cho người nước ngoài, cần phải biết phong tục của họ. Hoa hồng được coi là hoàng hậu, là bà chúa của các loài hoa. Vì vậy ở một số nước châu Âu có tục lệ khi tặng hoa hồng người ta chỉ tặng một bông. Nếu tặng nhiều hơn sẽ bị coi là hợm mình là không hiểu hết giá trị của hoa. Hoa cúc bạch nhật là biểu tượng của tấm lòng trung hậu, nhân đức. Hoa Tuy líp còn gọi là hoa Uất kim cương hoặc hoa Vành khăn biểu tượng của lòng tin, hy vọng và sự chiến thắng. Vì vậy ở châu Âu vào dịp đầu năm, người ta hay tặng nhau hoa Tuylip. Dân tộc Nga có tục lệ khi trai gái yêu nhau để thay cho những tình cảm khó nói ra bằng lời đó, các chàng trai thường dùng hoa Tuylip đỏ thắm để tỏ tình cùng cô gái. Thật là lố bịch nếu tặng Tuylip đỏ cho những phụ nữ đã quá luống tuổi hoặc đã có chồng. Còn hoa Thiên điểu được coi là ?sứ giả báo tin vui?. Sẽ rất bất nhã nếu bạn tặng hoa Thiên điểu cho người nào khi chẳng có tin vui gì để báo cho họ. Còn hoa bông trang (hoa mẫu đơn) là hiện thân của sự hoài nghi. Cho nên sau khi tặng hoa cho người mình yêu, đóa hồng hoặc Tuy lip hoặc cánh Păngxê mà còn nhận lại nhành hoa Trang có nghĩa là bạn đã bị từ chối hoặc đối tượng của bạn còn phân vân, nghi ngại. Ở các nước châu Á, người ta coi hoa huệ là biểu tượng của sự thanh cao. Cho nên từ thuở rất xa xưa trong lịch sử, hoa huệ được chọn làm lễ vật hiến Phật tổ. Tục lệ này bắt nguồn từ Ấn Độ, sang Trung Quốc, Nhật Bản rồi lan sang các nước khác. Hoa nhài không bao giờ được đem đặt lên bàn thờ tổ tiên bởi vì nó bị coi là thứ trăng hoa thấp hèn. Ở nước ta, việc dâng hoa cúng lễ tổ tiên xuất hiện rất lâu đời, ngày nay và có lẽ mãi mãi về sau tục lệ tốt đẹp ấy sẽ tồn tại muôn đời cùng dân tộc ta. Trong ngày giỗ, lễ sinh nhật, cuộc tiễn đưa, buổi đón khách, hội hè... ít khi vắng hoa tươi. Con người ta suốt cả cuộc đời gắn bó cùng hoa.
Hoa làm cho tâm hồn người ta vui tươi, thanh thảnh. Trong nhiều tháng năm dài gian khổ, chiến tranh diễn ra tàn khốc, anh lính cụ Hồ đã trồng hoa trên ụ pháo, bên miệng hố tránh bom cá nhân, giữa những lán trại ở nơi đèo heo hút gió trên điểm tựa tiền tiêu, trên chốt, những nơi ngày đêm thu hút pháo địch, đạn thù, hoa đã cùng người chiến sỹ bầu bạn sớm khuya.
Trong bài thơ "Thăm hầm pháo thủ" Nguyễn Xuân Niên đã nói được phần nào tâm hồn người chiến sỹ yêu hoa:
"Đây rồi "nhà pháo" rộng thênh thanh
Hào nối qua hầm, gian tiếp gian
Mấy khóm hoa tươi cười trước cửa
Bóng mây lồng bóng lá nguỵ trang"
và trong một bài thơ khác, Nguyễn Bao viết:
"Ngang điểm tựa sườn non
Một gốc đào tỏa sáng
Quên gió lạnh ngày đông
Sắc hoa thành lửa ấm"
Năm 1972, thời kỳ Hà Nội sục sôi chiến đấu chống chiến tranh phá hoại của giặc Mỹ là thời kỳ chưa từng bao giờ như vậy, Hà Nội dấy lên sâu rộng phong trào chơi phong lan. Từ các chiến trường Trường Sơn, Đông Nam Bộ, hoa phong lan theo các đoàn xe về thăn Thủ đô Hà Nội. Tai trâu được mùa chưa từng có. Và thật bất ngờ, sau suốt mười hai ngày đêm kịch chiến trên không, cả Hà Nội vết thương chiến tranh vẫn chưa lành miệng, Tết năm ấy ở chợ hoa truyền thống Hà Nội tràn ngập hoa tươi. Hoa giăng hàng mở hội, phô sắc khoe hương khắp mấy phố dài. Từ Cống Chéo đến Hàng Lược, Hàng Giấy, Hàng Chả cá, Đường Thành tràn cả ra đường Phan Đình Phùng từng làm xúc động triệu triệu tấm lòng, thu hút bao nhiêu ống kính của khách nước ngoài. Hoa xua tan bóng ma giặc Mỹ, đẩy lùi nỗi khổ đau mất mát, làm tăng thêm niềm kiêu hãnh tự hào của người chiến thắng.
Từ Âu sang Á, tận cổ chí kim, trẻ già, trai gái ai ai cũng yêu hoa. Thời nào, dân tộc nào hoa cũng là biểu tượng cho những tấm lòng cởi mở, đôn hậu, niềm vui và cái đẹp. Cuộc sống càng sung túc, kinh tế càng phát triển, lao động càng đi vào công nghiệp, nhu cầu về hoa tươi càng lớn, nghề trồng hoa càng có tiền đồ rạng rỡ.
Ngay từ thế kỷ thứ XI, việc sử dụng hoa tươi để trang trí nội thất đã trở thành phổ biến ở nhiều nước châu Á, châu Âu. Sang thế kỷ XVIII, hoa trở thành đối tượng nghiên cứu của nhiều nhà khoa học trên thế giới. Thế kỷ thứ XIX bắt đầu xuất hiện những học thuyết khoa học đầu tiên về hoa. Năm 1894, Habegi người Italia và Becxây, người áo đưa ra giả định rằng: Hoa có nguồn gốc từ cành và nhánh con của cây bị biến dạng do sự thay đổi môi trường sống. Trên cơ sở học thuyết này của Habegi, các nhà sinh lý học thực vật Xô viết tiếp tục nghiên cứu và đã khẳng định được rằng: Hoa là kết quả biến đổi của lá và chồi non của cây, tạo thành dưới tác động điều tiết của các hoóc-môn thực vật.
Phát hiện này đã mở cho các nhà nông, những người làm vườn bước ngoặt quan trọng trong nhận thức về cây trồng, giúp họ nắm được kỹ thuật điều khiển sự ra hoa, sự nảy mầm của cây trồng bằng các tác nhân lý hóa.
Vào những ngày cuối thu và suốt cả mùa đông dài, châu Âu mà kiếm được mấy bông hoa tặng thầy, tặng bạn, tặng những người thân yêu trong gia đình nhân ngày sinh, ngày cưới hay một ngày vui nào đó là cả một vấn đề. Hoa đã đắt lại hiếm. Để có hoa tươi dùng vào mùa đông, người ta phải nhập hoa từ những nước xa xôi ở nhiệt đới với giá rất đắt hoặc phải trồng hoa trong những vườn nhà kính. Tiền đầu tư cho mỗi hecta vườn kính rất lớn, thiết bị thường phải mua của Hà Lan. Ở Pháp, để xây dựng một hecta vườn kính trồng hoa chỉ riêng đầu tư cho việc mua sắm các thiết bị như vòm kính máy phun, hệ thống tự động điều chỉnh nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng đã tốn trên hai triệu frăng. Trong khi đó, ở nước ta, đặc biệt là ở Đà Lạt không những có thể trồng hoa quanh năm mà còn có thể trồng rất tốt những loài hoa quý xứ lạnh như Layơn, cúc, thược dược, các loại lan. Phong lan và địa lan không chiếm nhiều đất, không xen lấn các cây trồng khác, trồng lan không sợ mất đất.
Nếu chúng ta thực hiện được khẩu hiệu: "nhà nhà trồng lan", "người người trồng lan", đưa lan vào mỗi vườn nhà, vào trong từng khung cửa sổ, trên mỗi bậu lan can như điều phần đông bà con Đà Lạt hằng mong ước là chúng ta góp phần mở rộng xuất khẩu, góp phần thực hiện có hiệu quả 3 mục tiêu kinh tế lớn của nhà nước: lương thực, hàng tiêu dùng và xuất khẩu. Điều này sẽ không có thể khôi phục lại số lượng vài ba chục tấn hoa tươi xuất khẩu hàng năm như trước đây mà chắc chắn còn có thể nâng cao con số lên cao hơn nữa. Làm được như vậy sẽ tạo công ăn việc làm cho bà con trong thành phố, tăng thu nhập cho mỗi gia đình kể cả công nhân, nông dân, cán bộ.