Dalat đang thay đổi, quy luật thôi, không thể tránh khỏi. Duy chỉ có điều, đừng để mất đi những đặc thù Dalat. Những con dốc với hàng mai anh, hay cúc quỳ. Những mái nhà kiểu Pháp. Những giọng nói nhỏ nhẹ. Những quán cafe ngồi để ngắm chứ không để người khác ngắm.
Thay đổi nhiều quá Dalat ạ. Với những ai lỡ nặng lòng với Dalat như tôi sẽ cảm thấy hơi nhói một chút, có vẻ như đang vuột mất một điều gì đấy, hoài niệm chăng ?
Cách đây 15 năm, khi tôi còn là một cậu bé. Dalat với tôi là cái gì đó mờ mờ, huyền bí và... lạnh. Rồi 5 năm sau, Dalat trong tôi lại mang một dáng dấp rõ ràng hơn. Và yêu lắm.
Mỗi khi trở lại, nhìn Dalat thay đổi, thấy chạnh lòng, không khỏi xót xa. Công bằng mà nói thì cái sự thay đổi ấy, tích cực có mà tiêu cực cũng có. Nhưng có lẽ cái phần tiêu cực ấy nặng. Người ta sẵn sàng phá cả một vạt đồi chỉ để xây... chung cư. Những căn nhà hộp mọc chen chúc nhau trong trung tâm. Người ta cắt một mảnh Saigon lên, đem dán vào Dalat và bảo rằng Dalat đang phát triển trong... quy hoạch.
Người Pháp chắc không thể tưởng tượng được rằng, một ngày nào đó, Dalat mà họ đã khám phá ra, trở thành một cái mền rách với nhiều mảnh vá. Người ta nhặt được một mảnh vải gấm, liền khâu vào cái mền ấy. Nhặt được một mảnh sa tanh, cũng khâu vào nốt. Một mảnh thổ cẩm, dĩ nhiên rồi, đắp ngay vào một chút gọi là bảo tồn văn hóa. Ô hợp.
Đâu rồi cái tính hiếu khách nhưng nhỏ nhẹ của người Dalat. Giờ đi Dalat, bạn nên đem theo một cái kính chiếu yêu, vì nhìn đâu cũng thấy quỷ sứ cầm dao, sẵn sàng cắt cổ bạn. Đừng đổ cho hai chữ "mưu sinh". Nếu cứ vì mưu sinh mà hủy hoại tất cả thì chẳng khác nào một anh chàng ngồi trên cành cây mà chặt từ... phần gốc. Rồi người ta sẽ chẳng còn muốn lên Dalat, để bị chặt chém một cách có tổ chức và chuyên nghiệp như vậy.
Có chăng, chỉ còn những người như tôi, yêu Dalat ở một khía cạnh khác, nhìn Dalat bằng một con mắt khác. Thơ và nhạc hơn.
Dalat mưa bay.
Đừng để Dalat chỉ còn là hoài niệm.
Tặng những người bạn yêu Dalat, một bài của nhạc sĩ Song Ngọc, cô Khánh Ly hát bài này trước 1975 và không thu âm lại. Có lẽ là hàng hiếm.
Cho cuộc tình yêu đầu.
Dalat chiều nay, mưa bay, mưa bay
Lâm Viên đìu hiu hàng cây lạnh đầy...
