Đó là ông chủ Phan Thanh Sang, chủ nhân của vườn lan - xương rồng có một cái tên rất bình dân: “Sang Còi” ở đường Hồ Xuân Hương, phường 9, Đà Lạt. Tốt nghiệp khoa Nông Lâm Đại học Đà Lạt năm 2006, khi mới 22 tuổi (sinh 1984), Sang đã đứng ra thành lập và vận hành ngay một trang trại - doanh nghiệp hoa lan cho riêng mình - điều mà rất ít người dám làm ở lứa tuổi như anh. Cũng nói thêm là bố mẹ Sang là những nông dân chuyên trồng rau, chẳng biết gì nhiều về hoa lan, và nếu có trồng thì cũng chỉ vài chậu cho vui nhà. Tự thân Sang ngay từ đầu là một nhà kỹ thuật vừa lo chuyện làm ăn.
Chọn lan để phát triển doanh nghiệp theo Sang là vì đây là một loại hoa có hiệu quả về mặt kinh tế của Đà Lạt. Mê hoa lan từ nhỏ nên khi học đại học Sang bỏ rất nhiều thời gian nghiên cứu về lan. “Đà Lạt có khí hậu phù hợp với lan, nhiều nhà trồng lan bằng kinh nghiệm còn thành công, còn mình có kiến thức, biết công nghệ, sao không dám đầu tư”. Thương hiệu giao dịch “Sang Còi”, theo Sang, để tạo ấn tượng dễ nhớ cho khách địa phương, nhưng bên cạnh đó Sang còn mang một hoài bão lớn hơn khi lấy tên doanh nghiệp mình la “Trang trại Hoa Lan Việt Nam” với mong ước tạo lập một tên tuổi trong nghề trồng - kinh doanh hoa lan trong nước. “Lấy tên hoa lan Đà Lạt khi bán sản phẩm trong nước cũng có sự thuận lợi vì địa danh Đà Lạt rất nổi tiếng về hoa nhưng cũng có người sẽ nghĩ là giống lan này chỉ trồng được ở khí hậu ôn hòa thôi. Còn nếu lấy tên Hoa Lan Việt Nam có thể mở rộng việc bán hoa và giống cho cả nước”.
Được sự cho phép của gia đình, trên mảnh đất trồng rau 5.000m2, Sang bắt đầu lắp dần nhà lưới và mua lan giống về trồng với tổng vốn đầu tư bắt đầu khoảng 100 triệu đồng. Khi vườn lan phát triển tốt có sản phẩm bán ra, Sang thuê thêm người làm. Năm 2007, anh đầu tư 200 triệu đồng để lắp một phòng cấy mô chủ động giống cho sản xuất và sau đó bán giống lan cho nhiều nơi trong nước. Sau 4 năm vận hành, đến nay trang trại Sang Còi đã có 5.000m2 hoa lan với 20 nghìn chậu đủ các loại từ các giống nhập ngoại đến các loại lan hài đặc hữu quí giá của Đà Lạt với 10 người làm việc hằng ngày. Không đủ hoa để bán, Sang còn thu mua hoa lan trong Đà Lạt thông qua hệ thống đại lý ở những thành phố lớn trong nước ở TP HCM, Hà Nội, Đà Nẵng… để bán đi các nơi. Trang trại hiện nay theo Sang cho biết đã có doanh thu hằng năm lên đến cả tỷ đồng. Mùa hoa tết này vườn lan của Sang sau khi trừ hết chi phí cũng thu về trên 100 triệu tiền lãi ròng từ bán hoa.
Điều đáng nói nhất của ông chủ trẻ năm nay mới 26 tuổi này là tự tin, tin vào bản thân, vào kiến thức mình có từ giảng đường cùng kinh nghiệm mình tích lũy được. “Khi học đại học tôi đã hướng ngay về kỹ thuật trồng hoa lan, tìm kiến thức trong sách vở và đi làm thêm ở các cơ sở sản xuất hoa”. Về vốn lập nghiệp, theo Sang “Tôi được gia đình hỗ trợ ban đầu, nhưng sau đó phải tự mình xoay xở, cố gắng làm ăn có lãi để đầu tư lại.”
Trong một cuộc hội thảo về tương lai hoa Đà Lạt gần đây, giám đốc của một doanh nghiệp trồng hoa, người từng phụ trách sản xuất của một công ty trồng hoa có vốn đầu tư nước ngoài rất lớn tại Đà Lạt cho biết ông đã từng phỏng vấn đến vài trăm sinh viên tốt nghiệp chuyên ngành nông nghiệp ra trường mà chỉ tuyển được vài người. Lý thuyết nhiều, gì cũng nói được nhưng làm thì chẳng biết gì, thiếu kinh nghiệm thực tiễn. Về cơ bản Việt Nam hiện nay vẫn là một quốc gia nông nghiệp, rất cần những cử nhân, kỹ sư nông nghiệp, sinh học ra trường có kiến thức, có kinh nghiệm thực tiễn, dám nghĩ dám làm. Phan Thanh Sang phải chăng là một minh chứng thành công cho tự thân nỗ lực kết hợp giữa kiến thức và thực tiễn. Một cánh én không làm nên mùa xuân. nhưng tiếng kêu của nó sẽ đánh thức mùa xuân dậy. Mùa xuân của vùng rau hoa công nghệ cao Đà Lạt Lâm Đồng rất cần thêm nhiều những cánh én như Phan Thanh Sang.

GIA KHÁNH