<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/" xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom" version="2.0"><channel><title><![CDATA[Nét khái quát về thơ Thất Ngôn Bát Cú Đường Luật]]></title><description><![CDATA[<p dir="auto">Thơ thất ngôn bát cú là loại thơ mỗi bài có 8 câu và mỗi câu 7 chữ, tức là chỉ có 56 chữ trong một bài thơ thất ngôn bát cú.<br />
Thơ thất ngôn bát cú có thể được làm theo hai luật: luật bằng và luật trắc. Về vần thì có hai loại: vần bằng và vần trắc.<br />
Tuy nhiên, các thi nhân thường hay làm theo vần bằng, tức là luật bằng vần bằng và luật trắc vần bằng.</p>
<p dir="auto"><strong>1. LUẬT BẰNG VẦN BẰNG:</strong></p>
<ul>
<li>Luật bằng vần bằng là bài thơ mà tiếng thứ hai của câu đầu là tiếng bằng và các tiếng ở cuối các câu 1-2-4-6-8 phải vần với nhau và đều là vần bằng.</li>
</ul>
<p dir="auto"><strong>2. LUẬT TRẮC VẦN BẰNG:</strong></p>
<ul>
<li>Luật trắc vần bằng là bài thơ mà tiếng thứ hai của câu đầu là tiếng trắc và các tiếng ở cuối các câu 1-2-4-6-8 phải vần với nhau và phải là vần bằng.</li>
</ul>
<p dir="auto"><strong>BỐ CỤC BÀI THƠ BÁT CÚ:</strong></p>
<ul>
<li>Câu số 1 dùng để mở bài (gọi là phá đề), câu số 2 dùng để chuyển tiếp vào bài (gọi là thừa đề). Hai câu này có tên là hai câu đề.</li>
<li>Hai câu 3 và 4 dùng để giải thích đề tài cho rõ ràng. Hai câu này có tên là hai câu trạng (có nơi gọi thuật hay thực).</li>
<li>Hai câu 5 và 6 dùng để bàn rộng nghĩa đề tài và được gọi là hai câu luận.</li>
<li>Hai câu 7 và 8 dùng để tóm ý nghĩa cả bài và được gọi là hai câu kết.</li>
</ul>
<p dir="auto">Sau đây là bảng luật thơ:</p>
<p dir="auto"><strong>1. LUẬT BẰNG VẦN BẰNG:</strong></p>
<p dir="auto">B - B - T - T - T - B - B (vần)<br />
T - T - B - B - T - T - B (vần)<br />
T - T - B - B - B - T - T (đối câu 4)<br />
B - B - T - T - T - B - B (vần) (đối câu 3)<br />
B - B - T - T - B - B - T (đối câu 6)<br />
T - T - B - B - T - T- B (vần) (đối câu 5)<br />
T - T - B - B - B - T - T<br />
B - B - T - T - T - B - B (vần)</p>
<p dir="auto"><strong>2. LUẬT TRẮC VẦN BẰNG:</strong></p>
<p dir="auto">T - T - B - B - T - T - B (vần)<br />
B - B - T - T - T - B - B (vần)<br />
B - B - T - T - B - B - T (đối câu 4)<br />
T - T - B - B - T - T - B (vần) (đối câu 3)<br />
T - T - B - B - B - T - T (đối câu 6)<br />
B - B - T - T - T - B - B (vần) (đối câu 5)<br />
B - B - T - T - B - B - T<br />
T - T - B - B - T - T - B (vần)</p>
<p dir="auto">Bài thơ thí dụ làm mẫu để minh họa:</p>
<p dir="auto"><strong>1. LUẬT BẰNG VẦN BẰNG:</strong></p>
<p dir="auto"><strong>TRUNG THU</strong></p>
<p dir="auto">Trăng thu toả sáng nhớ xa xăm<br />
Tháng tám chờ trông đến bữa rằm<br />
Mẹ dán lồng đèn chơi suốt sáng<br />
Cha làm trống ếch đánh quanh năm<br />
Xa rồi cảnh cũ lòng se lạnh<br />
Tiếc mãi ngày xưa lệ ướt dầm<br />
Chiếc lá chao mình trong gió sớm<br />
Nghe chừng vọng lại thoáng dư âm</p>
<p dir="auto">Thứ Lang</p>
<p dir="auto">**<br />
2. LUẬT TRẮC VẦN BẰNG:**</p>
<p dir="auto"><strong>TRĂNG THỀ VƯỜN THÚY</strong></p>
<p dir="auto">Xót phận hồng nhan một Thúy Kiều<br />
Trâm thề quạt ước lỗi hương yêu<br />
Thanh lâu lịm kín đời xuân sắc<br />
Kỷ viện vùi sâu nét diễm kiều<br />
Gió Sở không vơi niềm tịch mịch<br />
Mưa Tần chẳng bớt nỗi cô liêu<br />
Xa xôi cách trở Kim lang hỡi<br />
Có thấu lòng em tủi hận nhiều</p>
<p dir="auto">Thứ Lang</p>
<p dir="auto">-----o0o-----</p>
<p dir="auto"><em>Ghi chú thêm:</em></p>
<p dir="auto"><strong>LUẬT BẤT LUẬN TRONG THƠ ĐƯỜNG LUẬT</strong></p>
<p dir="auto">Người làm Thơ Đường Luật phải tuân theo những luật lệ bắt buộc rất gắt gao nghiêm ngặt. Mà đã là luật rồi thì không thể sai phạm, có như thế bài thơ mới chính thống. Nếu không sẽ bị lai căng thành ra một loại thơ tạp giống như thơ "tự do" ngày nay (nhái theo thơ Cổ phong ngày xưa).<br />
Trong những luật lệ bắt buộc nói trên, có luật bằng trắc là cách sắp xếp âm điệu của bài thơ để nghe cho suông sẻ, êm tai, du dương, trầm bổng. Nếu không tuân theo luật nầy thì bài thơ đọc lên nghe rất chỏi tai, trắc trở, không hay. Tuy nhiên, để cho bớt gò bó trong việc tìm từ, kẹt ý ... thí dụ như gặp phải những từ kép hay những danh từ riêng chỉ nhân danh, địa danh, điển tích ... chúng ta không thể nào sửa đổi dấu giọng (bằng trắc) được. Do đó người xưa đã đặt ra Luật Bất Luận để "cởi trói" bớt cho người làm thơ. Theo bảng luật bất luận nầy thì:</p>
<ul>
<li>Các tiếng ở vị trí thứ 2-4-5-6-7 của mỗi câu bắt buộc phải tuân theo luật bằng trắc (chính luật) mà bảng luật đã ấn định.</li>
<li>Các tiếng ở vị trí thứ 1 &amp; 3 của mỗi câu không nhất thiết phải tuân theo luật bằng trắc mà bảng luật đã định. Tuy nhiên nên chú ý rằng mặc dù đã có luật bất luận nhưng tiếng nào theo luật định là trắc mà chúng ta làm bằng thì được, trái lại tiếng nào theo luật định là bằng mà chúng ta làm trắc thì không nên, đôi khi phạm phải lỗi "Khổ Độc" nữa. Vạn bất dắc dĩ, không tìm được tiếng nào hay hơn để thay thế thì chúng ta cũng có thể giữ y mà vẫn có thể chấp nhận được. Khi làm thơ càng cố gắng giữ đúng luật (chính luật) thì bài thơ càng hay về âm điệu. Bài thơ được đánh giá hay hay dở phần lớn là căn cứ vào các luật thơ, vì Thơ Đường Luật là Thơ Luật nghĩa là thơ phải làm theo luật. Bài thơ Đường Luật nếu bị sai luật dù cho nội dung, ý tứ, từ ngữ có hay cách mấy đi nữa thì cũng bỏ đi, không được chấp nhận.</li>
</ul>
<p dir="auto">Sau đây là Bảng Luật Bất Luận:</p>
<p dir="auto"><strong>BẢNG LUẬT BẤT LUẬN THƠ THẤT NGÔN BÁT CÚ ĐƯỜNG LUẬT</strong></p>
<p dir="auto"><strong>1. LUẬT TRẮC:</strong></p>
<p dir="auto">t - T - b - B - T - T - B<br />
b - B - t - T - T - B - B<br />
b - B - t - T - B - B - T<br />
t - T - b - B - T - T - B<br />
t - T - b - B - B - T - T<br />
b - B - t - T - T - B - B<br />
b - B - t - T - B - B - T<br />
t - T - b - B - T - T - B</p>
<p dir="auto"><strong>2. LUẬT BẰNG:</strong></p>
<p dir="auto">b - B - t - T - T - B - B<br />
t - T - b - B - T - T - B<br />
t - T - b - B - B - T - T<br />
b - B - t - T - T - B - B<br />
b - B - t - T - B - B - T<br />
t - T - b - B - T - T- B<br />
t - T - b - B - B - T - T<br />
b - B - t - T - T - B - B</p>
<p dir="auto">Ghi chú: chữ b-t là không cần giữ đúng luật, chữ B-T là bắt buộc phải giữ đúng luật.</p>
<p dir="auto">Ngoài ra Thơ Đường Luật là loại thơ "Độc Vận", nghĩa là chỉ gieo một âm vần duy nhất xuyên suốt cả bài thơ, không nên chen lẫn vào dù chỉ một âm vần khác, hay dở là ở chỗ nầy. Tóm lại Thơ Đường Luật nên gieo vần theo Chính Vận mà không nên dùng Thông Vận, vì toàn bài thơ chỉ có 5 vần thôi, đâu đến đổi khó tìm. Tuy nhiên trong những trường hợp bất khả kháng, người làm thơ vẫn có thể được phép dùng thông vận, nhưng càng ít càng tốt.</p>
<p dir="auto">(st.)</p>
]]></description><link>https://dalathoa.com/topic/3413/net-khai-quat-ve-tho-that-ngon-bat-cu-duong-luat</link><generator>RSS for Node</generator><lastBuildDate>Fri, 19 Jun 2026 03:44:10 GMT</lastBuildDate><atom:link href="https://dalathoa.com/topic/3413.rss" rel="self" type="application/rss+xml"/><pubDate>Thu, 18 Jun 2026 17:37:57 GMT</pubDate><ttl>60</ttl><item><title><![CDATA[Reply to Nét khái quát về thơ Thất Ngôn Bát Cú Đường Luật on Thu, 18 Jun 2026 17:37:59 GMT]]></title><description><![CDATA[<blockquote>
<p dir="auto"><strong>Jasmin;24387:</strong><br />
Jas không phải Hồng Hoa đâu LL ơi, bài Em về cũng không phải của Jas, nó là của 1 người Jas quen.</p>
</blockquote>
<p dir="auto">Jas cũng là môn đồ học tại Hoa Sơn nhưng LL nhắc Lan Anh và Hải Đường thì đối với Jas hoàn toàn xa lạ, có lẽ học sau Jas :nhiumay: Gần 2 năm nay Jas không làm bài thơ Đường Luật nào hết, phần vì lười biếng, phần do nhiều việc lu bu. Giờ có LL rôi, để Jas rủ thêm sư phụ vô chơi luôn, xướng họa phải có nhiều người mới vui á :biggrin:</p>
<p dir="auto">Vậy đi tỷ hén, tỷ rủ thêm thầy vào đây cho vui. Dạo này LL cũng ít làm thơ đường lắm, chắc tại cũng làm biếng đó tỷ. Bài thơ tỷ đưa ra mà LL chưa viết được một câu họa nào nữa là…</p>
]]></description><link>https://dalathoa.com/post/13558</link><guid isPermaLink="true">https://dalathoa.com/post/13558</guid><dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator><pubDate>Thu, 18 Jun 2026 17:37:59 GMT</pubDate></item><item><title><![CDATA[Reply to Nét khái quát về thơ Thất Ngôn Bát Cú Đường Luật on Thu, 18 Jun 2026 17:37:59 GMT]]></title><description><![CDATA[<blockquote>
<p dir="auto"><strong>Lưu Ly;24384:</strong><br />
Jas tỷ ui, LL xem thơ thì đoán Jas là tỷ tỷ rùi, tỷ là Hồng Hoa phải hong nè ( tại thấy Jas ký tên ở bài thơ là HH nên đoán thế đó ). LL cũng là đệ tử của thầy và cũng học… chưa tới nơi tới chốn lun. Hôm qua lúc nói chuyện có trêu tỷ một chút, thực ra LL ở Lâm Đồng đó, vì thấy trang web này của LĐ nên ghé vào, tình cờ gặp tỷ ở đây. Hong biết tỷ có biết tỷ Lan Anh, Hải Đường hong ? LL vào học sau hai tỷ này và trước tỷ Linh Tâm đó ( ở <a href="http://hoasontrang.us" target="_blank" rel="noopener noreferrer nofollow ugc">hoasontrang.us</a> ).</p>
</blockquote>
<p dir="auto">Jas không phải Hồng Hoa đâu LL ơi, bài Em về cũng không phải của Jas, nó là của 1 người Jas quen.</p>
<p dir="auto">Jas cũng là môn đồ học tại Hoa Sơn nhưng LL nhắc Lan Anh và Hải Đường thì đối với Jas hoàn toàn xa lạ, có lẽ học sau Jas :nhiumay: Gần 2 năm nay Jas không làm bài thơ Đường Luật nào hết, phần vì lười biếng, phần do nhiều việc lu bu. Giờ có LL rôi, để Jas rủ thêm sư phụ vô chơi luôn, xướng họa phải có nhiều người mới vui á :biggrin:</p>
]]></description><link>https://dalathoa.com/post/13557</link><guid isPermaLink="true">https://dalathoa.com/post/13557</guid><dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator><pubDate>Thu, 18 Jun 2026 17:37:59 GMT</pubDate></item><item><title><![CDATA[Reply to Nét khái quát về thơ Thất Ngôn Bát Cú Đường Luật on Thu, 18 Jun 2026 17:37:59 GMT]]></title><description><![CDATA[<blockquote>
<p dir="auto"><strong>Jasmin;24365:</strong><br />
LL hay quá à, Jas từng là môn đồ của Thứ Lang nhưng lâu lắm rồi và cũng chưa học tới nơi tới chốn. Nhìn nét thơ của LL cũng ngờ ngợ vì thấy giống loại thơ sư phụ thường làm nhưng không dám nhận xằng. LL cũng là đệ tử của TL? Tiếc là sư phụ không lập môn phái ha, nếu có thì biết ai là tỷ muội roài á :biggrin:</p>
</blockquote>
<p dir="auto">Jas tỷ ui, LL xem thơ thì đoán Jas là tỷ tỷ rùi, tỷ là Hồng Hoa phải hong nè ( tại thấy Jas ký tên ở bài thơ là HH nên đoán thế đó ). LL cũng là đệ tử của thầy và cũng học… chưa tới nơi tới chốn lun. Hôm qua lúc nói chuyện có trêu tỷ một chút, thực ra LL ở Lâm Đồng đó, vì thấy trang web này của LĐ nên ghé vào, tình cờ gặp tỷ ở đây. Hong biết tỷ có biết tỷ Lan Anh, Hải Đường hong ? LL vào học sau hai tỷ này và trước tỷ Linh Tâm đó ( ở <a href="http://hoasontrang.us" target="_blank" rel="noopener noreferrer nofollow ugc">hoasontrang.us</a> ).</p>
]]></description><link>https://dalathoa.com/post/13556</link><guid isPermaLink="true">https://dalathoa.com/post/13556</guid><dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator><pubDate>Thu, 18 Jun 2026 17:37:59 GMT</pubDate></item><item><title><![CDATA[Reply to Nét khái quát về thơ Thất Ngôn Bát Cú Đường Luật on Thu, 18 Jun 2026 17:37:59 GMT]]></title><description><![CDATA[<blockquote>
<p dir="auto"><strong>Lưu Ly;24364:</strong></p>
<h3>LL hong phải là cao thủ gì đâu Jasmin ui, LL cũng còn đang mò mẫm loại thơ này mà. Jasmin ui, thấy bạn đăng lý thuyết thơ đường của anh Hoàng Thứ Lang, bạn là môn đồ của anh sao ?  ( Có lẽ lý do này đã dẫn LL đến đây đó… )</h3>
</blockquote>
<p dir="auto">LL hay quá à, Jas từng là môn đồ của Thứ Lang nhưng lâu lắm rồi và cũng chưa học tới nơi tới chốn. Nhìn nét thơ của LL cũng ngờ ngợ vì thấy giống loại thơ sư phụ thường làm nhưng không dám nhận xằng. LL cũng là đệ tử của TL? Tiếc là sư phụ không lập môn phái ha, nếu có thì biết ai là tỷ muội roài á :biggrin:</p>
]]></description><link>https://dalathoa.com/post/13555</link><guid isPermaLink="true">https://dalathoa.com/post/13555</guid><dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator><pubDate>Thu, 18 Jun 2026 17:37:59 GMT</pubDate></item><item><title><![CDATA[Reply to Nét khái quát về thơ Thất Ngôn Bát Cú Đường Luật on Thu, 18 Jun 2026 17:37:58 GMT]]></title><description><![CDATA[<blockquote>
<p dir="auto"><strong>Jasmin;24350:</strong><br />
Hi LL, sori lỡ hẹn nhé, hôm qua về trễ mệt quá khò luôn :kis:</p>
</blockquote>
<p dir="auto">Jas đã đọc đi đọc lại những bài thất ngôn của LL, quả thật về niêm luật không chê chỗ nào được, cả ý tứ cũng thuộc hàng cao thủ. Không biết vì đâu mà LL lạc chân đến đây vậy? Thường những hàng cao thủ như LL phải tới "động Đường Luật" mới thấy á :biggrin:</p>
<h3>LL hong phải là cao thủ gì đâu Jasmin ui, LL cũng còn đang mò mẫm loại thơ này mà. Jasmin ui, thấy bạn đăng lý thuyết thơ đường của anh Hoàng Thứ Lang, bạn là môn đồ của anh sao ?  ( Có lẽ lý do này đã dẫn LL đến đây đó… )</h3>
]]></description><link>https://dalathoa.com/post/13554</link><guid isPermaLink="true">https://dalathoa.com/post/13554</guid><dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator><pubDate>Thu, 18 Jun 2026 17:37:58 GMT</pubDate></item><item><title><![CDATA[Reply to Nét khái quát về thơ Thất Ngôn Bát Cú Đường Luật on Thu, 18 Jun 2026 17:37:58 GMT]]></title><description><![CDATA[<p dir="auto">Hi LL, sori lỡ hẹn nhé, hôm qua về trễ mệt quá khò luôn :kis:</p>
<p dir="auto">Jas đã đọc đi đọc lại những bài thất ngôn của LL, quả thật về niêm luật không chê chỗ nào được, cả ý tứ cũng thuộc hàng cao thủ. Không biết vì đâu mà LL lạc chân đến đây vậy? Thường những hàng cao thủ như LL phải tới "động Đường Luật" mới thấy á :biggrin:</p>
]]></description><link>https://dalathoa.com/post/13553</link><guid isPermaLink="true">https://dalathoa.com/post/13553</guid><dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator><pubDate>Thu, 18 Jun 2026 17:37:58 GMT</pubDate></item><item><title><![CDATA[Reply to Nét khái quát về thơ Thất Ngôn Bát Cú Đường Luật on Thu, 18 Jun 2026 17:37:58 GMT]]></title><description><![CDATA[<p dir="auto">**Giao mùa cảm tác</p>
<p dir="auto">**Thoáng bóng giao mùa khắp cỏ may<br />
Phôi phai cảnh trí nét hao gầy<br />
Chàng ve tiễn hạ về nơi đó<br />
Nàng nguyệt dìu thu đến chỗ này<br />
Phượng đã lìa cành bao bữa trước<br />
Cúc đà trổ nụ mấy ngày nay<br />
Sao ngừng con tạo vần xoay lại<br />
Ngẫm nghĩ cuộc đời vốn lạ thay</p>
<p dir="auto">LL</p>
]]></description><link>https://dalathoa.com/post/13552</link><guid isPermaLink="true">https://dalathoa.com/post/13552</guid><dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator><pubDate>Thu, 18 Jun 2026 17:37:58 GMT</pubDate></item><item><title><![CDATA[Reply to Nét khái quát về thơ Thất Ngôn Bát Cú Đường Luật on Thu, 18 Jun 2026 17:37:58 GMT]]></title><description><![CDATA[<p dir="auto"><strong>CÁC THỂ THỨC HỌA THƠ ĐƯỜNG LUẬT</strong></p>
<p dir="auto">Có 2 thể thức họa thơ Đường luật là: Họa Hạn Vận và Họa Phóng Vận.<br />
**</p>
<ol>
<li>HỌA HẠN VẬN:**<br />
Họa hạn vận là phải theo sự hạn định trước. Người ta ra đề và cho vần nào thì mình phải dùng vần ấy. Thể Họa Hạn Vận nầy khác với thể Họa Phóng Vận, vì họa hạn vận không có bài xướng để dựa theo mà họa, hơn thế nữa, ta phải:</li>
</ol>
<ul>
<li>Diễn tả ý thơ theo đầu đề đã ra sẵn.</li>
<li>Dùng đúng 5 vần hạn định (trong 8 câu) và phải hạ vần đúng theo thứ tự đã hạn định.<br />
Thí dụ: Cuộc thi thơ do học giả Phan Kế Bính tổ chức như sau:<br />
a. Ðầu đề (nội dung) là:</li>
</ul>
<p dir="auto"><em>Trống treo ai dám đánh thùng<br />
Bậu không ai dám dở mùng chun vô</em></p>
<p dir="auto">b. Năm vần hạn định theo thứ tự là: xô - cô - vô - ô - rô.<br />
Bài thơ sát với đầu đề, hạ đúng 5 vần hạn định, được giải nhất mà tác giả lại là một thiền sư chân tu !!! ... như sau đây:</p>
<p dir="auto">Nào phải là ai dám giục <strong>xô</strong><br />
Thuận tình trước hết tự nơi <strong>cô</strong><br />
Có cho mới dám trao dùi đánh<br />
Không hẹn nào ai đẩy cửa <strong>vô</strong><br />
Mảng sướng kể gì thân lễ nghĩa<br />
Ham vui quên hết chuyện dâm <strong>ô</strong><br />
Thói hư thuần thước xưa còn lạc<br />
Đừng học làm chi gióng nhảy <strong>rô</strong></p>
<p dir="auto"><strong>2. HỌA PHÓNG VẬN</strong><br />
Họa Phóng Vận là phỏng theo vần của bài xướng để họa lại mà các vần trong bài họa phải theo y như các vần trong bài xướng, còn ý nghĩa thì hoặc phụ theo cho rộng thêm, hoặc trái hẳn lại (phản đề).<br />
Họa phóng vận còn chia ra 3 hình thức là: Họa Nguyên Vận, Họa Đảo Vận và Họa Hoán Vận.<br />
a. <strong>Họa Nguyên Vận:</strong> là họa đúng 5 vần của bài xướng và hạ vần cũng đúng y theo thứ tự như cách hạ vần của bài xướng. Trong cách họa nguyên vận thường thì có bao hàm họa ý (hoặc đối ý) và đối luật với bài xướng. Nếu không đối luật được thì cũng có thể họa luật.<br />
b. <strong>Họa Đảo Vận:</strong> là họa ngược thứ tự của 5 vần từ dưới lên trên, thay vì họa nguyên vận là họa từ trên xuống còn họa đảo vận là họa từ dưới lên.<br />
c. <strong>Họa Hoán Vận:</strong> là thay đổi thứ tự vị trí các vần của bài xướng tùy theo ý người họa, sắp xếp lại sao cho vần điệu nghe êm tai hơn cách sắp xếp của bài xướng.</p>
<p dir="auto"><strong>CHÚ Ý QUAN TRỌNG:</strong> Trong thể thức Họa Vận, không được dùng trùng từ thứ 6 trong các câu có vần của bài xướng. Tức là không được dùng lại từ đứng trước của 5 vần bài xướng. Nói dễ hiểu là không được dùng lại chữ thứ 6 ở các câu 1-2-4-6-8 của bài xướng. Càng tránh dùng trùng từ trong toàn bài của bài xướng càng tốt, ngoại trừ những từ đặc biệt không thể tránh được.</p>
<p dir="auto">Những bài thơ minh họa cho các thể thức Họa Thơ.</p>
<p dir="auto"><strong>1. HOẠ HẠN VẬN:</strong><br />
Thí dụ:</p>
<ul>
<li>
<p dir="auto">Hạn đề:<br />
"Trống treo ai dám đánh thùng<br />
Bậu không ai dám dở mùng chun vô"</p>
</li>
<li>
<p dir="auto">Hạn vận:<br />
Xô - Cô - Vô - Ô - Rô</p>
</li>
</ul>
<p dir="auto">Bài họa:</p>
<p dir="auto">Nào phải là ai dám giục xô<br />
Thuận tình trước hết tự nơi cô<br />
Có cho mới dám trao dùi đánh<br />
Không hẹn nào ai đẩy cửa vô<br />
Mảng sướng kể gì thân lễ nghĩa<br />
Ham vui quên hết chuyện dâm ô<br />
Thói hư thuần thước xưa còn lạc<br />
Đừng học làm chi giống nhảy rô</p>
<p dir="auto"><strong>2. HỌA PHÓNG VẬN:</strong><br />
Thí dụ 1:</p>
<p dir="auto">a. Họa nguyên vận:</p>
<p dir="auto">Bài xướng:</p>
<p dir="auto"><strong>TÔN PHU NHÂN QUI THỤC</strong></p>
<p dir="auto">Cật ngựa thanh gươm vẹn chữ tòng<br />
Ngàn thu rạng tiết gái Giang Đông<br />
Lìa Ngô bịn rịn chòm mây bạc<br />
Về Hán trau tria mảnh má hồng<br />
Son phấn thà cam dày gió bụi<br />
Đá vàng chi để thẹn non sông<br />
Ai về nhắn với Châu Công Cẩn<br />
Thà mất lòng anh được bụng chồng</p>
<p dir="auto">Tôn Thọ Tường</p>
<p dir="auto">Bài họa (họa vần họa ý đối luật):<br />
**<br />
TÔN PHU NHÂN QUI THỤC**</p>
<p dir="auto">Cài trâm sửa áo vẹn câu tòng<br />
Mặt ngã trời chiều biệt cõi Đông<br />
Ngút tỏa đồi Ngô ùn sắc trắng<br />
Duyên về đất Thục đượm màu hồng<br />
Hai vai tơ tóc bền trời đất<br />
Một gánh cương thường nặng núi sông<br />
Anh hỡi Tôn Quyền anh có biết<br />
Trai ngay thờ chúa gái thờ chồng</p>
<p dir="auto">Phan Văn Trị</p>
<p dir="auto">Thí dụ 2:</p>
<p dir="auto">Bài xướng:<br />
**<br />
TRÁI SẦU RIÊNG**</p>
<p dir="auto">Xót thương thân phận trái sầu riêng<br />
Trôi dạt lênh đênh khắp mọi miền<br />
Trong ruột ngọt ngào hương quyến rũ<br />
Ngoài da gai góc nét oan khiên<br />
Bốn mùa nuốt lệ đau quằn quại<br />
Tám tiết ôm tình hận đảo điên<br />
Chẳng biết bao giờ mong đổi kiếp<br />
Ngàn thu ôm ấp mối tình riêng</p>
<p dir="auto">Hồng Hoa</p>
<p dir="auto">Bài họa (họa vần, họa ý):<br />
**<br />
TRÁI SẦU RIÊNG**</p>
<p dir="auto">Ai ưa loại quả có mùi riêng<br />
Da lởm chởm gai bán mọi miền<br />
Ít thịt nặng cân xem nghịch lý<br />
Ngọt lòng xấu vỏ rõ oan khiên<br />
Hương thơm để hận vơi cay đắng<br />
Vị ngọt cho tình bớt đảo điên<br />
Vẫn biết đời chìm trong mộng ảo<br />
Sao còn giữ mãi nỗi niềm riêng</p>
<p dir="auto">Hoàng Thư</p>
<p dir="auto">Bài xướng:</p>
<p dir="auto"><strong>TRÁI VÚ SỮA</strong></p>
<p dir="auto">Nhõng nhẻo trên cành úp mở khoe<br />
Đến mùa căng mộng hẹn trăng thề<br />
Lòng trinh phảng phất hương ngào ngạt<br />
Da tím mượt mà sắc rủ rê<br />
Liếc mắt nhìn qua gây chếnh choáng<br />
Với tay vò nhẹ khoái mân mê<br />
Vườn xuân tròn quả sương vừa ngậm<br />
Ong bướm đê mê lạc lối về</p>
<p dir="auto">Hồng Hoa</p>
<p dir="auto">Bài họa:</p>
<p dir="auto"><strong>TRÁI VÚ SỮA</strong></p>
<p dir="auto">Vú sữa trên tay chẳng dám khoe<br />
Có duyên được quả vẹn câu thề<br />
Trên cành lấp loáng hình khêu gợi<br />
Dưới lá tròn căng dáng rủ rê<br />
Kẻ thích ngon cơm thường nắn bóp<br />
Người ưa ngọt sữa thích mân mê<br />
Hương hoa mời gọi đàn ong bướm<br />
Ai nhắn bầy chim biết kéo về</p>
<p dir="auto">Hoàng Thư</p>
<p dir="auto">Bài xướng:</p>
<p dir="auto"><strong>HỎI CÔ BÁN CHIẾU</strong></p>
<p dir="auto">Ả ở đâu mà bán chiếu gon<br />
Chẳng hay chiếu ấy hết hay còn<br />
Xuân thu nay độ bao nhiêu tuổi<br />
Đã có chồng chưa được mấy con</p>
<p dir="auto">Nguyễn Trãi</p>
<p dir="auto">Bài họa (họa vần, đối ý - phản đề):<br />
**<br />
TRẢ LỜI**</p>
<p dir="auto">Tôi ở Tây Hồ bán chiếu gon<br />
Can chi ông hỏi hết hay còn<br />
Xuân thu vừa độ trăng tròn lẻ<br />
Chẳng có chồng sao hỏi đến con</p>
<p dir="auto">Nguyễn thị Lộ</p>
<p dir="auto">b. Họa đảo vận:</p>
<p dir="auto">Thí dụ:</p>
<p dir="auto">Bài xướng:</p>
<p dir="auto"><strong>NỬA VẦNG TRĂNG</strong></p>
<p dir="auto">Bóng nguyệt soi nghiêng chếch đỉnh đầu<br />
Vầng trăng nửa mảnh lạc về đâu<br />
Năm canh nến đốt năm canh lệ !<br />
Sáu khắc đèn chong sáu khắc sầu !<br />
Má phấn giờ phai màu liễu úa<br />
Môi hồng đã nhạt sắc hoa ngâu<br />
Cao xanh sao nỡ hờn duyên kiếp<br />
Giam hảm đời ai chốn biệt lầu ...</p>
<p dir="auto">Thùy Linh</p>
<p dir="auto">Bài họa:</p>
<p dir="auto"><strong>TƯƠNG TƯ</strong></p>
<p dir="auto">Đêm đêm thao thức vọng khuê lầu<br />
Ấp ủ khăn hồng thấm giọt ngâu<br />
Nức nở hồn thơ ngàn nỗi nhớ<br />
Rưng rưng ngấn lệ cả trời sầu<br />
Tương tư gởi mộng về phương ấy<br />
Tâm sự ru hồn tận chốn đâu<br />
Một tấm chân tình ai có biết<br />
Thương em tự thuở buổi ban đầu</p>
<p dir="auto">Hoàng tử lừa dối</p>
<p dir="auto">c. Họa hoán vận:<br />
Thí dụ:</p>
<p dir="auto">Bài xướng:</p>
<p dir="auto"><strong>NỬA VẦNG TRĂNG</strong></p>
<p dir="auto">Bóng nguyệt soi nghiêng chếch đỉnh đầu<br />
Vầng trăng nửa mảnh lạc về đâu<br />
Năm canh nến đốt năm canh lệ<br />
Sáu khắc đèn chong sáu khắc sầu<br />
Má phấn giờ phai màu liễu úa<br />
Môi hồng đã nhạt sắc hoa ngâu<br />
Cao xanh sao nỡ hờn duyên kiếp<br />
Giam hảm đời ai chốn biệt lầu</p>
<p dir="auto">Thùy Linh</p>
<p dir="auto">Bài họa:</p>
<p dir="auto"><strong>GIAI NHÂN</strong></p>
<p dir="auto">Lặng lẽ giai nhân đứng tựa lầu<br />
Mơ người quân tử biết tìm đâu<br />
Môi hồng má thắm hờn duyên tủi<br />
Mắt biếc mi thanh trách phận sầu<br />
Dáng liễu hao gầy thương dáng liễu<br />
Cành ngâu héo úa xót cành ngâu<br />
Làm thân con gái trời cho khổ<br />
Lỡ mối duyên thơ lỡ mộng đầu</p>
<p dir="auto">Hoàng tử lừa dối</p>
<p dir="auto">Thí dụ tóm tắt cho 3 cách họa nguyên vận, đảo vận và hoán vận:</p>
<p dir="auto">Bài xướng:</p>
<p dir="auto"><strong>NỬA VẦNG TRĂNG</strong></p>
<p dir="auto">Bóng nguyệt soi nghiêng chếch đỉnh đầu<br />
Vầng trăng nửa mảnh lạc về đâu<br />
Năm canh nến đốt năm canh lệ<br />
Sáu khắc đèn chong sáu khắc sầu<br />
Má phấn giờ phai màu liễu úa<br />
Môi hồng đã nhạt sắc hoa ngâu<br />
Cao xanh sao nỡ hờn duyên kiếp<br />
Giam hảm đời ai chốn biệt lầu</p>
<p dir="auto">Thùy Linh</p>
<p dir="auto"><strong>- Bài họa nguyên vận:</strong></p>
<p dir="auto"><strong>VẦNG TRĂNG</strong></p>
<p dir="auto">Biển vắng hoàng hôn sóng bạc đầu<br />
Hai bờ thương nhớ biết nàng đâu<br />
Từng đêm khắc khoải từng đêm mộng<br />
Mỗi bước bâng khuâng mỗi bước sầu<br />
Tưởng bóng giai nhân dài tóc liễu<br />
Mơ hình thục nữ ngát hương ngâu<br />
Vầng trăng bên ấy cho ta gởi<br />
Một khối tương tư đến vọng lầu</p>
<p dir="auto">Hoàng tử lừa dối</p>
<p dir="auto">**</p>
<ul>
<li>Bài họa đảo vận:**</li>
</ul>
<p dir="auto"><strong>TƯƠNG TƯ</strong></p>
<p dir="auto">Đêm đêm thao thức vọng khuê lầu<br />
Ấp ủ khăn hồng thấm giọt ngâu<br />
Nức nở hồn thơ ngàn nỗi nhớ<br />
Rưng rưng ngấn lệ cả trời sầu<br />
Tương tư gởi mộng về phương ấy<br />
Tâm sự ru hồn tận chốn đâu<br />
Một tấm chân tình ai có biết<br />
Thương em tự thuở buổi ban đầu</p>
<p dir="auto">Hoàng tử lừa dối</p>
<p dir="auto"><strong>- Bài họa hoán vận:</strong></p>
<p dir="auto"><strong>GIAI NHÂN</strong></p>
<p dir="auto">Lặng lẽ giai nhân đứng tựa lầu<br />
Mơ người quân tử biết tìm đâu<br />
Môi hồng má thắm hờn duyên tủi<br />
Mắt biếc mi thanh trách phận sầu<br />
Dáng liễu hao gầy thương dáng liễu<br />
Cành ngâu héo úa xót cành ngâu<br />
Làm thân con gái trời cho khổ<br />
Lỡ mối duyên thơ lỡ mộng đầu</p>
<p dir="auto">Hoàng tử lừa dối</p>
]]></description><link>https://dalathoa.com/post/13551</link><guid isPermaLink="true">https://dalathoa.com/post/13551</guid><dc:creator><![CDATA[admin]]></dc:creator><pubDate>Thu, 18 Jun 2026 17:37:58 GMT</pubDate></item></channel></rss>